Cari hesap, muhasebe kitaplarından çıkma bir terim gibi durur. Oysa esnafın zaten yaptığı şeydir: bir kişiyle aranızdaki alışverişin zaman içindeki toplamını tutmak.
Bir müşteriye bugün 200 lira, yarın 150 lira mal verip, üç gün sonra 100 lira tahsil ediyorsanız o kişiyle bir cari hesabınız var demektir. Defterdeki o sayfa, cari hesabın kendisidir.
Cari bakiye, o hesabın bugünkü net durumudur. İki yönü olabilir:
Aynı yapı iki yönde de çalışır. Fark, hangi tarafın mal verip hangi tarafın ödediğidir.
Esnafın defterinde genelde sadece bir taraf tutulur: müşteriden alacak. Tedarikçiye olan borç ise akılda ya da faturaların üzerinde kalır. Bu, nakit akışını yanlış okumaya yol açar.
Müşterilerden 40 bin lira alacağınız varken tedarikçilere 55 bin lira borcunuz varsa, kasadaki para size olduğundan iyi görünür. İki tarafı birlikte görmeden gerçek durumu bilemezsiniz. Bu yüzden tedarikçi hesabı da en az müşteri hesabı kadar önemlidir.
Esnafta sık görülen bir durum vardır: aynı kişi hem müşteriniz hem tedarikçinizdir. Komşu esnaftan mal alır, ona da satarsınız. Böyle durumlarda iki ayrı hesap tutmak karışıklık yaratır.
Doğrusu tek hesapta karşılıklı işlemektir: ona sattığınız alacak, ondan aldığınız borç olarak aynı karta yazılır. Net bakiye, hangi tarafın alacaklı olduğunu gösterir. Hesap kapatılırken tek bir rakam konuşulur.
Ekstre, bir cari hesabın belirli tarih aralığındaki hareket dökümüdür: hangi gün ne alındı, ne ödendi, o anki bakiye ne oldu. Tahsilat konuşmasının en güçlü aracıdır çünkü tartışmayı rakamdan kayda taşır.
Ay sonunda müşteriye tek bir toplam söylemek itiraza açıktır. Aynı rakamı dökümüyle göndermek itirazı baştan bitirir.
Cari hesapta tutar kadar zaman da önemlidir. 10 bin liralık alacağın dün doğmuş olmasıyla üç ay önce doğmuş olması aynı şey değildir. Vade bilgisi, hangi alacağın takibe alınması gerektiğini gösterir.
Toptancılık gibi vadeli çalışılan işlerde bu daha da kritiktir; orada çek ve senetlerin vade takvimi doğrudan nakit akışını belirler. Çek senet takibi bu yüzden cari hesabın ayrılmaz parçasıdır.
Cari hesap tutmak, yeni bir iş öğrenmek değildir — zaten yaptığınız işi eksiksiz yapmaktır. Eklenmesi gereken üç şey vardır: her hareketin tarihi, hareketten sonraki bakiye ve borcun ne zamandır durduğu. Bu üçü olduğunda defter size sadece rakam değil, karar verebileceğiniz bilgi verir.
Veresiye defteri, cari hesabın müşteri tarafındaki günlük hâlidir. Cari hesap daha geniştir: tedarikçi borçlarını, karşılıklı hesapları ve vade bilgisini de kapsar.
Yönün ters döndüğünü, yani karşı tarafa borçlu duruma geçtiğinizi gösterir. Bu genellikle fazla ödeme yapıldığında veya karşılıklı çalışılan carilerde olur.
Tek kart yeterlidir. Sattığınız alacak, aldığınız borç olarak aynı hesapta işler; net bakiye hangi tarafın alacaklı olduğunu gösterir ve kapanışta tek rakam konuşulur.
Yürüyen bakiye, WhatsApp ekstre, kartla tahsilat ve gün sonu raporu tek panelde. Kurulum yok, ilk yıl ücretsiz.
1 Yıl Ücretsiz Başla